Dostępność strony internetowej: czy EAA i WCAG dotyczą Twojej firmy?
Ustawa wdrażająca European Accessibility Act obowiązuje od 28 czerwca 2025 r. i dotyczy firm, które świadczą konsumentom wybrane usługi, przede wszystkim handel elektroniczny, bankowość, telekomunikację i transport. Mikroprzedsiębiorca świadczący usługi jest z niej wyłączony, ale dostępna strona i tak przynosi więcej klientów i jest łatwiejsza w utrzymaniu.
Od 28 czerwca 2025 r. w Polsce obowiązuje ustawa z 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. To polskie wdrożenie unijnej dyrektywy 2019/882, nazywanej European Accessibility Act (EAA). Wiele małych firm dostało w ostatnim roku maile w stylu “Twoja strona łamie prawo, zamów audyt”. Część z nich straszy na wyrost. Poniżej sprawdzisz w 5 minut, czy przepisy Cię dotyczą, a jeśli tak, co konkretnie trzeba zrobić.
Czym jest EAA i czym różni się od starych przepisów o dostępności?
Do 2025 r. obowiązek dostępności cyfrowej dotyczył w Polsce głównie sektora publicznego: urzędów, szkół, szpitali. Regulowała to ustawa z 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych.
Nowa ustawa przenosi podobne wymagania na firmy prywatne, ale tylko w określonych branżach. Nie obejmuje “wszystkich stron internetowych”. Obejmuje konkretne produkty i usługi kierowane do konsumentów.
Kogo obejmuje ustawa o dostępności?
Ustawa dzieli obowiązki na produkty i usługi.
Usługi objęte ustawą (świadczone konsumentom):
- usługi łączności elektronicznej (telefonia, internet),
- usługi dające dostęp do audiowizualnych usług medialnych (np. platformy wideo, dekodery),
- elementy usług transportu pasażerskiego: lotniczego, autobusowego, kolejowego i wodnego (strony, aplikacje, bilety elektroniczne, informacje o podróży),
- usługi bankowości detalicznej,
- książki elektroniczne i oprogramowanie do nich,
- usługi handlu elektronicznego, czyli sprzedaż na odległość przez stronę lub aplikację.
Produkty objęte ustawą to m.in. komputery, smartfony, czytniki e-booków, terminale płatnicze, bankomaty i biletomaty.
Dla właściciela małej firmy najważniejsza pozycja to handel elektroniczny. Jeżeli klient może na Twojej stronie zawrzeć umowę: kupić produkt, opłacić wizytę, wykupić abonament, to prowadzisz usługę handlu elektronicznego.
Czy mikroprzedsiębiorca jest zwolniony z EAA?
Tak, ale tylko w zakresie usług. Ustawa nie stosuje się do mikroprzedsiębiorców świadczących usługi. Mikroprzedsiębiorca w rozumieniu przepisów to firma, która w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:
- zatrudniała średnio mniej niż 10 pracowników,
- i miała roczny obrót albo sumę bilansową nieprzekraczającą równowartości 2 mln euro.
Co to oznacza w praktyce:
| Twoja sytuacja | Czy ustawa Cię obejmuje? |
|---|---|
| Strona wizytówka, bez sprzedaży online, dowolna wielkość firmy | Co do zasady nie |
| Sklep internetowy, 4 pracowników, obrót 3 mln zł | Nie, wyłączenie mikroprzedsiębiorcy |
| Sklep internetowy, 15 pracowników | Tak |
| Rezerwacja z płatnością online, 12 pracowników | Bardzo prawdopodobnie tak (umowa zawierana na odległość) |
| Mikrofirma produkująca i sprzedająca czytniki e-booków | Tak, wyłączenie nie dotyczy produktów |
Dwie uwagi. Po pierwsze, firma rośnie: przy 10 pracownikach albo przekroczeniu progu obrotu wypadasz z wyłączenia. Po drugie, ustawa przewiduje możliwość powołania się na “nieproporcjonalne obciążenie”, ale trzeba je udokumentować oceną i nie da się tego potraktować jako furtki dla każdej firmy.
Obowiązki firmy objętej ustawą
Jeśli ustawa Cię dotyczy, musisz:
- Zapewnić dostępność usługi, czyli strony lub aplikacji, przez którą sprzedajesz. Technicznym punktem odniesienia jest norma EN 301 549, która dla treści internetowych odsyła do WCAG 2.1 na poziomie AA.
- Opublikować informację o tym, jak usługa spełnia wymagania dostępności. Zwykle jest to osobna podstrona lub sekcja w regulaminie, opisana w sposób zrozumiały dla klienta.
- Utrzymywać dostępność na bieżąco, także po zmianach w sklepie, nowych wtyczkach i nowych treściach.
- Współpracować z organem nadzoru i usuwać niezgodności, gdy zostaną wskazane.
Przepisy przewidują okres przejściowy (art. 85 ustawy): umowy o świadczenie usług zawarte przed 28.06.2025 mogą obowiązywać w niezmienionej treści do ich wygaśnięcia, ale nie dłużej niż do 28.06.2030, a usługodawca może do tej samej daty korzystać z produktów niespełniających wymagań, których używał wcześniej. Nowy sklep uruchomiony dziś musi być dostępny od pierwszego dnia.
Co to jest WCAG 2.1 AA w praktyce?
WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) to standard W3C. Wersja 2.1 na poziomie AA to około 50 kryteriów. Brzmi groźnie, ale większość sprowadza się do kilku obszarów, które dobrze zbudowana strona spełnia od początku.
Kontrast i czytelność
Tekst musi mieć kontrast z tłem co najmniej 4,5:1, a duży tekst (od 24 px lub 18,66 px pogrubiony) co najmniej 3:1. Jasnoszary tekst na białym tle, modny w szablonach, zwykle tego nie spełnia. Strona musi też działać przy powiększeniu do 200% bez gubienia treści.
Teksty alternatywne obrazów
Każde zdjęcie niosące informację potrzebuje atrybutu alt z opisem. Zdjęcie produktu: “Krzesło dębowe, siedzisko tapicerowane szarą tkaniną”. Zdjęcie czysto dekoracyjne dostaje pusty alt="", żeby czytnik ekranu je pominął. Opis typu “IMG_2034.jpg” to błąd.
Obsługa z klawiatury
Cała strona, łącznie z menu, koszykiem i płatnością, musi działać bez myszy: klawiszem Tab, Enter i strzałkami. Element, na którym jest kursor klawiatury, musi być widoczny (obramowanie fokusu). Częsty błąd: projektant usuwa obramowanie fokusu, bo “brzydko wygląda”.
Formularze
Każde pole ma widoczną etykietę (nie tylko szary placeholder, który znika przy pisaniu). Komunikat o błędzie mówi, co poprawić: “Wpisz numer telefonu w formacie 9 cyfr”, a nie “Błąd formularza”. CAPTCHA musi mieć alternatywę dla osób, które nie widzą obrazka.
Struktura nagłówków
Jeden H1 na stronę, pod nim H2, H3 w logicznej kolejności. Osoby korzystające z czytnika ekranu nawigują po nagłówkach jak po spisie treści. Ta sama struktura pomaga w SEO.
Multimedia i ruch
Filmy z mową potrzebują napisów. Karuzele i animacje, które ruszają się dłużej niż 5 sekund, muszą mieć przycisk pauzy.
Lista kontrolna dostępności: 12 punktów
Przejdź tę listę samodzielnie albo poproś wykonawcę o odpowiedź na każdy punkt.
- Tekst główny ma kontrast co najmniej 4,5:1 (sprawdzisz w WebAIM Contrast Checker).
- Każdy obraz informacyjny ma sensowny
alt, dekoracyjne mają pustyalt. - Całą stronę, z koszykiem i płatnością, da się obsłużyć samą klawiaturą.
- Fokus klawiatury jest zawsze widoczny.
- Każde pole formularza ma etykietę powiązaną z polem.
- Komunikaty błędów mówią, co poprawić, i nie opierają się wyłącznie na kolorze.
- Strona ma jeden H1 i logiczną hierarchię nagłówków.
- Język strony jest określony w kodzie (
lang="pl"). - Linki mają opisowe teksty (“Zobacz cennik przeglądów”, a nie “kliknij tutaj”).
- Strona działa przy powiększeniu 200% i na ekranie o szerokości 320 px.
- Filmy mają napisy, animacje da się zatrzymać.
- Opublikowana jest informacja o dostępności usługi z danymi kontaktowymi.
Automatyczne narzędzia (Lighthouse w Chrome, WAVE, axe) wyłapią około jednej trzeciej problemów. Reszta wymaga ręcznego testu: przejścia strony klawiaturą i czytnikiem ekranu (NVDA na Windows jest bezpłatny).
Czy nakładki dostępności rozwiązują problem?
Nie. Widżety typu “ikonka wózka w rogu ekranu”, które obiecują dostępność jedną linijką kodu, nie naprawiają struktury strony. Nie dodadzą sensownych tekstów alternatywnych, nie naprawią formularza, który nie działa z klawiatury, i nie zmienią kolejności nagłówków. Często wręcz przeszkadzają osobom korzystającym z własnych czytników ekranu. Dostępność buduje się w kodzie i treści, nie w nakładce.
Ile kosztuje dostosowanie strony do WCAG?
Zależy od punktu wyjścia. Pełny audyt zgodności z WCAG 2.1 AA z raportem dla EAA kosztuje u mnie 765 zł netto. Zakres poprawek po audycie, orientacyjnie:
| Sytuacja | Zakres pracy |
|---|---|
| Nowa strona projektowana od razu z WCAG | Dodatkowy koszt niewielki, bo to część dobrego projektu |
| Strona wizytówka na nowoczesnym szablonie | Kilka do kilkunastu godzin poprawek: kontrast, alty, formularz, fokus |
| Sklep na popularnym silniku z kilkoma wtyczkami | Audyt plus poprawki szablonu i procesu zakupu, kilkadziesiąt godzin |
| Stary motyw, kreator wizualny, 30+ wtyczek | Często taniej przebudować stronę, niż ją łatać |
Do tego dochodzi praca nad treścią: opisy zdjęć, napisy do filmów, przeredagowanie komunikatów. Tę część możesz wykonać samodzielnie, jeśli dostaniesz jasną instrukcję. Przy wyborze technologii pod nową stronę przeczytaj też WordPress czy kreator stron, bo od silnika zależy, jak łatwo utrzymać dostępność po latach.
Kto kontroluje i jakie są kary za brak dostępności?
System nadzoru tworzą Prezes Zarządu PFRON, organy nadzoru rynku i organy celne (art. 38 ustawy). Dla usług handlu elektronicznego, czyli sklepów internetowych, organem nadzoru rynku jest minister właściwy do spraw informatyzacji (dziś Minister Cyfryzacji). Dla bankowości detalicznej jest nim Rzecznik Finansowy, dla usług telekomunikacyjnych, audiowizualnych i e-booków Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, dla transportu pasażerskiego wojewódzcy inspektorzy transportu drogowego i Prezes UTK. Prezes Zarządu PFRON koordynuje system i przyjmuje skargi.
Kontrola może ruszyć z urzędu albo po skardze klienta. Najpierw organ wzywa do usunięcia niezgodności. Jeśli firma tego nie zrobi, może nałożyć karę pieniężną do dziesięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej z poprzedniego roku, przy czym kara nie może przekroczyć 10% obrotu firmy z poprzedniego roku. Przy przeciętnym wynagrodzeniu rzędu 8-9 tys. zł górna granica to kilkadziesiąt tysięcy złotych.
Z mojej praktyki: 501 błędów, których nie widział automat
Przy odbiorze każdej strony w pakietach Firma i Rozwój robię audyt automatem axe. Na tej stronie, strony-www.com, axe pokazywał 0 błędów na wszystkich podstronach. Mimo to 8 października 2026 zauważyłem, że po najechaniu myszą na niebieski kafel na stronie głównej napis robi się niebieski na niebieskim tle i znika.
Automat sprawdza stronę w spoczynku. Nie najeżdża myszą i nie przechodzi po linkach klawiaturą. Napisałem więc skrypt, który dla każdego linku i przycisku na każdej podstronie wymusza najechanie i fokus z klawiatury, a potem liczy kontrast. Wynik: 501 problemów. Obramowanie fokusu w kolorze niebieskim było prawie niewidoczne na czarnej stopce (kontrast 2,4:1 przy wymaganych 3:1), a na niebieskich pasach znikało zupełnie. W menu na telefonie przycisk miał czarny napis na czarnym tle.
Naprawa zajęła mniej niż godzinę: linki na kolorowych pasach zostają w kolorze pasa i dostają grube podkreślenie, a kolor obramowania fokusu zależy od tła. Po poprawkach skrypt pokazuje 0 błędów na telefonie i komputerze. Wniosek dla każdej firmy: raport z automatu to dopiero początek. Przejdź swoją stronę klawiaturą (Tab, Enter) i najedź myszą na każdy kolorowy przycisk.
Dostępność opłaca się także poza ustawą
Z dostępnej strony korzysta więcej ludzi, niż się wydaje: nie tylko osoby z niepełnosprawnościami, ale też seniorzy, ktoś czytający w słońcu na telefonie albo z ręką w gipsie. Nagłówki, teksty alternatywne i opisowe linki to przy okazji te same elementy, dzięki którym Google lepiej rozumie stronę (więcej w artykule Pozycjonowanie strony WWW małej firmy). A jeśli za dwa lata przekroczysz 10 pracowników i uruchomisz sprzedaż online, nie będziesz przebudowywać strony pod przymusem.
Cztery kroki na ten tydzień
- Ustal, czy prowadzisz usługę handlu elektronicznego i czy jesteś mikroprzedsiębiorcą.
- Przejdź listę 12 punktów i zapisz, co nie działa.
- Jeśli ustawa Cię obejmuje, przygotuj informację o dostępności usługi i plan poprawek.
- Przy nowej stronie wpisz WCAG 2.1 AA do umowy z wykonawcą. Pakiety Firma i Rozwój buduję z WCAG 2.1 AA w podstawowym zakresie, a w ramach abonamentu opieki pilnuję, żeby kolejne aktualizacje tego nie psuły.
Przy okazji porządków sprawdź też drugą stronę prawnych wymogów: RODO na stronie internetowej małej firmy.
EAA w trzech pytaniach
Czy moja jednoosobowa firma musi spełniać wymogi EAA?
Czy zwykła strona wizytówka podlega ustawie o dostępności?
Kto kontroluje dostępność i jakie są kary?
Źródła
- Ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731)
- Polski Akt o Dostępności, broszura Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej
- Dyrektywa (UE) 2019/882 (European Accessibility Act)
- Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, W3C
- ifirma.pl: Ustawa o dostępności już uchwalona, sprawdź obowiązki